आपले स्वागत आहे!

Archive for नोव्हेंबर, 2011

चंपाषष्ठी

                                                                 ॐ
चंपाषष्ठी :
स्वस्ति श्रीशालिवाहन शक १९३३ खरनाम संवत्सर दक्षिणायन हेमंत ऋतु मार्गशीर्ष शुक्लपक्ष
तसेच नोव्हेंबर ३० .११ २०११ तारीख ला चंपाषष्ठी आहे. मार्तंड भैरवत्थापन , स्कंद षष्ठी आहे.
मार्तंड भैरव , षड्रात्रोत्सावारंभ, देवदीपावली मार्गशीर्ष शुक्लपक्ष प्रतिपदा १ ला तारीख २६ ११ नोव्हेंबर ला प्रारंभ
झाला पाच दिवस देव बसतात नागपूजन – नागदिवे असतात पाच दिवस उपवास असतात. चंपाषष्ठी ला उपवास सोडतात.
देव कणिक याचे तेल वातीचे दिवे लावतात .देव उठतात.

DSCF2085

टमाटो सार

                                                              ॐ
टमाटो सुप : पावशेर टमाटो घ्यावेत. धुवुन घ्यावेत . सुरीने अथवा विळीने बारीक चिरून घ्यावेत .
मिच्कर मधून थोड पाणी व चिरलेले टमाटो सार सारख एकजीव एकत्र करावे. सादुक तुप जिरे मोहरी ची
फोडणी करावी टमाटो सार मध्ये मीठ लाल तीखट हिंग हळद कडीपत्ता टाकावा म्हणजे कडीपत्ता चा वास व
चव पण चांगली लागते.सर्व टमाटो सार एकत्र केल्यावर उकळी आणावी.साखर मी घालत नाही. ज्यांना हवी असल्यास
साखर घावी. मूळ टमाटो ची चव साराला चांगली लागते.गरम सार पोळी किंवा ब्रेड बरोबर चांगले लागते.

DSCF2092

कडीपत्ता

                                                               ॐ
कडीपत्ता : कडीपत्ता पाचक समजला जातो.खाल्लेल्या अन्नपदार्थांचे चांगल्या रीतीने पचन होण्यासाठी याचा उपयोग होतो.
भूक लागण्यासाठी याचा फायदा होतो कडीपत्ता लिंबाची वाळलेली साल मेथीदाणे हिराव्यासालीची मुग डाळ यांचे प्रमाण एकत्र करून
केसाला व त्वचेला उपयोग केला तर फायदा होतो.पोटीस म्हणून कडीपत्ता याचा उपयोग केला जातो.कडीपत्ता चा रसाचा रक्तदाब
नियंत्रित राखण्यासाठी वापर केला जातो.योग्य वापर केल्यास चांगला उपयोग होतो.

DSCF2090

बेट

                                                               ॐ
बेट-

बोर्निया : इंडोनेशियाच्या जावा बेटांच्या उत्तरेला हे बेट आहे.त्याचा विस्तार ७ लाख ४८ हजार १६८ चौरस किलोमीटर
इतका आहे.या बेटावरील जंगल हे जैवविविधतेने संपन्न आहे.त्यामुळे जगभरातील संशोधक या बेटा कडे आकर्षित
होत असतात.
मादागास्कर : आफ्रिकेतून जवळ असलेले हे बेट हिंदी महासागरात आहे. ८८ दशलक्ष वर्षापूर्वी ते भारतापासून अलग झाले असे
मानले जाते. या बेटाचा विस्तार ५ लाख ८७ हजार ७१३ चौरस किलोमीटर इतका आहे.
सुमात्रा : हे इंडोनेशियाचे एक बेट असून त्यावरील सर्वात मोठे शहर म्हणजे मेदान. या बेटाचा विस्तार ४ लाख ४३ हजार ०६५ चौरस
किलोमीटर इतका आहे. या बेटाला पूर्वी ‘स्वर्णव्दिप’ किंवा ‘स्वर्णभूमी’ असे संस्कृत नाव आहे.
होंशू : हे जपानचे एक बेट आहे. त्याचा विस्तार २ लाख २७ हजार ४१३ किलोमीटर आहे. इंडोनेशियाच्या जावा बेटावर त्याचा दाट
लोकसंख्ये बाबत जगात दुसरा क्रमांक लागतो.
ग्रेट ब्रिटन : हे बेट म्हणजे जगप्रसिध्द इंग्लंड देश हे सर्वात मोठे युरोपियन बेट आहे. ग्रेट ब्रिटन ची लोकसंख्या ६० दशलक्ष
इतकी आहे.या बेटाचा विस्तार २ लाख १८ हजार ०७७ चौरस किलोमीटर इतका आहे.या बेटावरील साहसी दर्यावर्दी लोकांनी
जगभर आपले साम्राज्य निर्माण केले आहे.

डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम

डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम : अब्दुल पाकीर जैनुलाब्दिन अब्दुल कलाम म्हणजेच भारतीय क्षेपणास्त्रांचे जनक डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम यांना आजच्याच दिवशी भारतरत्न सर्वोच्च सन्मान जाहीर झाला. डॉ. भाभां च्या नंतर हा पुरस्कार मिळविणारे हे दुसरे शास्त्रज्ञ.

तामिळनाडू च्या रामेश्वरम् येथे ऑक्टोबर १९३१ मध्ये जन्मलेले डॉ .कलाम मद्रासच्या तंत्रज्ञान संस्थेतून त्यांनी एरोनॉटिकल इंजिंनिअरिंग ची पदवी घेतली. १९५८ मध्ये त्यांनी संशोधन व विकास खात्यात आपल्या कामास सुरुवात केली.

१९९८ च्या पोखरण अणुस्फोटाचे तर ते जनक होते. १९९८ मध्ये ‘भारतरत्न’ हा सर्वोच्च नागरी सन्मान देऊन भारत सरकारने त्यांचा गौरव केला.

wpid-APJ-Abdul-Kalam_1

डॉ. ए. पी. जे. अब्दुल कलाम

लिंब

                                                              ॐ
लिंब: लिंबु रोज जेवण यात वरण भात लिंबु वापरतात. पोहे, उपमा व इतर चटणी मध्ये पण लिंबू रोज वापरले जाते लिंबाच लोणच तयार करुन जेवताना व थालीपीठ व इतर पदार्थ बरोबर लिंबाच लोणचं वापरतात.

अपचन पोटदुखी रक्तशुद्धी विविध विकारावर लिंबाचा उपयोग होतो.केळ सफरचंद कापल्यावर लिंबाचा रस घातला तर रंग बदलत नाही.चव पण चांगली राहते गरम पाण्यात लिंबू पिण्यान सर्दी दूर होते.

खोकला बरा होतो.दमा चा त्रास होत असेल तर लिंबू मध एकत्र घेतल्याने आराम होतो.
लिंबा मध्ये सायट्रीक अॅसिड पोटेशियम आणि फॉस्फरस ही पोषकतत्वे आढळतात.

DSCF2083

पारकर शाई

                                                    ॐ
पारकर शाई : १९६४ १९६५ साली पारकर शाई आह्मी घरातील सर्वजन पारकर शाई वापरत असतं .
मागच्या आठवड्यात आमच्या घरी पारकर शाई व पारकर पेन आणले आहे.क्येमल शाई वापरत होतो.
मला पारकर शाई ची बाटली चौकोनी लांबूळकी छान वाटते क्येमल ची बाटली गोल गेंडेदार असते ती शाईची
बाटली पण चांगली वाटते.
मी पारकर काळी शाई ने श्र्लोक लिहिले आहेत ते पाहण्यास व पारकर शाई च लिखान व श्र्लोक जपून ठेवण्यास
आवडत म्हणून मी पारकर शाईच लिखान व श्र्लोक मी लिहून जपून ठेवत आहे.

DSCF2082

३६७ वा ब्लॉग पोस्ट

३६७ वा ब्लॉग पोस्ट: मी ३१ आक्टोबर (१०) २०१० ला ब्लॉग पोस्ट लिहिण्यास सुरुवात केलीआहे .खरतर १ नोव्हेंबर (११)२०१० तारीख ला सुरुवात झाली. व आज २४ नोव्हेंबर (११)२०११ तारीख ला माझा ब्लॉग पोस्ट ३६७ वा होत आहे. याचा मला खूप आंनद होत आहे.मी खूपच खूष आहे.वर्षाचे ३६५ दिवस व लीप वर्ष असेल तर ३६६ दिवस होतात.एवढ संगणक मध्ये लिखान मी केले आहे. इंग्रजी शब्द तयार करून एवढे ब्लॉग पोस्ट झाले आहेत याच चं मला खूप अभिमान वाटत आहे. आपण सर्वांनी ब्लॉग पोस्ट वाचन केले प्रतिक्रिया दिल्या त्यामुळे मला लिखान चालू ठेवण्या साठी स्फूर्ती मिळाली .व भेटी पण खूप मिळाल्या त्यामुळे त्यामुळे माझे लिखान चालू राहिले आहे. सर्वांना
धन्यवाद ! धंयवाद ! भेटी – २३,०००

DSCF2069

खोबर चटणी

                                                                 ॐ
खोबर याची चटणी : सुक खोबर किसनी ने किसून घ्यावे किंवा विळीने बारीक काप करावेत.
प्रथम मिच्कर मधुन बारीक करुन घ्यावे त्यात तिखट,मीठ लसुन सोललेला चार पाच पाकळ्या टाकाव्यात.
रंगा साठी हळद टाकावी. परत बारीक एकजीव होई पर्यंत मिच्कर मधून बारीक करावे.छान चटणी होते .
तसेच तीळ भाजून बारीक करून त्यात हळद तिखट मीठ लसून न घातल्यास चालते चालतो.परत तीळ व मसाला एकत्र बारीक
करावा. छान तीळ चटणी होते. तसेच शेंगदाने भाजून घ्यावेत साल काढावीत (ठेवली तरी चालतात ) त्यात हळद तिखट मीठ लसून घालावा.
मिच्कर मधून बारीक करावा थोडा जास्तच बारीक केल्यास त्याला तेल सुटतं ! पूर्वी कुटत असतं असचं !
अशा चटण्या खुप दिवस राहतात .रोज जेवतांना खाव्यातं !तसेच पोहे डोसा बरोबर देता येतात.वाटल्यास वांग भाजीत मसाला म्हणून वापरता
येतो.ह्या चटण्या मी घरी स्वत: केल्या आहेत.मला लिहितांना व सांगतांना चांगल वाटत आहे.

DSCF2076  DSCF2077

कांदा भजी

कांदा भजी: कांदा बारीक चिरून घ्यावा त्यात डाळीच पीठ (चणा)-(हरबरा) पीठ घालावं .दोन मोठे कांदे घेऊन अंदाजाने डाळीच पीठ घालावे.
त्यात हळद, तिखट, मीठ,हिंग चिरलेला कांदा घालावा. गरम तेल घालावे. एकत्र करून थोड पाणी घालावे सर्व पीठ एकत्र करून गरम तेलात तांबूस
तळावे छान कांदा भजी खाण्यास लागतात. नुसती वा सॉस बरोबर खावीत.
नुकतीच कार्तिक एकादशी व कार्तिक पौर्णिमा व तुळसी विवाह पण झाला.आवळी भोजन पण झाले.आता सर्वजन कांदा भरपूर खातात.
पाऊस पण थांबला. पोटातील वातूळ पणा पण कमी होतो. उपवास पण कमी असतात.त्यामुळे सर्वजन कांदा खाण्य्यास सुरुवात करतात.
मी कांदा भजी केली आहेत ती छान झाली आहेत आपणस पाहून चं छान वाटेल.कांदा थालीपीठ कांदे पोहे सर्व मस्त खावं !

DSCF2073  DSCF2074

पेरणी

पेरणी

ऊन पेरले मी जेव्हा सावलीत आलो

श्वासातील दु:खामधूनी मोकळाच झालो

हर एक घावाला मी दिली फुले दोन

कुणी हसे खुळेपणाला खुळा खुळा झालो

वाट परि मजसि सांगे संगतीत मीच

धरणीच्या हिरव्या रेषा न्याहाळीत गेलो

ऊन जरा वरमून गेले रूप वृक्ष झाले

फळाफुलातूनी तेव्हा गुणगुणून आलो

कसलेही नसणे खोटे नसणे ठेवावे पायी

एक पेर बोटामधूनी लक्ष बहर झालो

श्रीकांत चिवटे

ह्यांची ही कविता ह्यांच पुस्तक तुळसपाणी पुस्तक मधील आहे.

श्री व्यंकटेश आरती

                                                                    ॐ
श्री व्यंकटेश यांची आरती
शेषाचल अवतार तारक तूं देवा | सुरवर मुनिवर भावें करिती तव सेवा | कमळारमणा अससि अगणित गुणठेवा |
कमळाक्षा मज रक्षुनि सत्वर वर द्दावा ||१|| जय देव जय देव जय व्यंकटेशा |करुणासिंधु पुरविसी आशा ||धृ O ||
हें निजवैकुंठ म्हणुनी ध्यातों मी तूंतें | दाखाविसी गुण कैसे सकळिक लोकांतें ||देखुनि तुझें स्वरुप सुख अद् भूत होतें |
ध्यातां तुजला श्रीपती द्दढ मानस होतें || जय देव जय देव जय व्यंकटेशा केवळ करुणासिंधु पुरविसी आशा ||धृ O ||

तुळशी ची आरती

                                                                ॐ
तुळशी ची आरती
जयदेवी जयदेवी ज्या माये तुळशी | तिजपत्राहुनि लघुतर त्रिभुवन हे तुळशी ||धृ O ||
ब्राह्मा केवळ मूळीं मध्यें तो शौरी | अग्रीं शंकर तीर्थे शाखापरीवारी || सेवा करिती भावें सकळहि नरनारी |
दर्शनमात्रें पापें हरती निर्धारीं ||जय देवी जय देवी O ||१|| शीतल छाया भूतल व्यापक तूं कैसी | मंजिरिची बहु
आवड कमळारमणासी | तव दलविरहित विष्णु राहे उपवासी | विशेष महिमा तुझा शुभ कार्तिकमासीं || जय देवी जयदेवी ||२||
अच्युत माधव केशव पितांबरधारी | तुझे पूजानकाळीं जो हें उच्चारी | त्यासी देसी संतति संपत्ति सुखकारी |
गोसावीसुत विनवी मजला तूं तारी || जय देवी जय देवी जय माये तुळसी ||३||

राहा प्रसन्न

                                                     ॐ
राहा प्रसन्न ! बाहेर जाताना एखादे फळ किंवा बरोबर सुकामेवा बरोबर घ्यावा अथवा चने शेंगदाण व फुटाणे जवळ ठेवावेत .
थोड्या प्रमाणात खावे. जेवण करतांना आहारात पोळी पालेभाजी मधून मसूर ,मटकी , मुग असे कडधान्य याचा समावेश जेवणात असावा
रात्री दुध व फळ याचा समावेश असावा केळ रोज एक जरुर खावे.
ताणतणाव अवास्ताव न घेता शांत राहण्याची सवय लावून घ्यावी. एकाधा आवडेल असा छंद असावा आपल्या आवडी च्या कामात मन गुंतावे.
तर आजूबाजूचे वातावरण प्रसन्न आणि आनंदी राहाते.

अभयारण्य

काफूए अभयारण्य (Kafue ) – झांबियात असलेलं हे आणखी एक अभयारण्य आफ्रिका तील हे दुसऱ्या क्रमांकाचं मोठं अभयारण्य असून २२,४०० चौ . किमी परिसरात हे पसरेलं आहे. काफुए नदी व कलाहरी वाळू असलेल्या या प्रदेशात सदाहरित वृक्ष, वन्य झाडी झुडपं विपुल प्रमाणात आढळतात. पाणघोडा, हत्ती अशा प्राण्याबरोबर तिथे काळा गेंडा पाहण्यास मिळतो.
आफ्रिका तील इतर अभयारण्य च्या मानानं हे अभयारण्य तितकं प्रसिध्द नाही. लुसाका येथून गाडी न या अभयारण्य येथे जाता येते.

चोबे अभयारण्य (Chobe ) -आफ्रिका तील बोटस्वाना देशातील पाहिलं अभयारण्य असल्याचा मान चोबे राष्ट्रीय
उद्दानास जातो. हा भाग सावुती, चोब व लिन्यां तील या तीन नद्दां च्या खोऱ्यात असून दलदल युक्त व गवताळ आहे.
अकरा हजार चौरस कि.मी.इतक्या परिसरात विस्तारलेल्या या अभयारण्यात पाणघोडा, पांढरा गेंडा, सिंह,
बिबट्या, चित्ता, तरस, जिराफ, झेब्रा हरणां च्या १८ जाती आणि वेगवेगळ्या प्रकारचे पक्षी आढळतात वर्षाचे ३६५ दिवस
पर्यटक या अभयारण्याला भेट देतात मात्र मी ते सप्टेंबर हा काळ तिथे जाण्यास उत्तम हत्तीची सर्वात जास्त संख्या
या अभयारण्यात आढळते. जवळ पास एक लाख वीस हजार हत्ती चं जंगलात वास्तव्य आहे.प्रसिध्द व्हिक्टोरिया
धबधब्यालाही भेट देता येते बोटस्वाना येथील कासाना या शहरातून या उद्दानात जाता येते.

अभयारण्य

योसेमाइट अभयारण्य (Yosemite ) – क्यलिफोर्निया तील हे सर्वात मोठं जंगल आहे.हे जंगल आठ लक्ष एकर जागेत
विस्तारलेलं आहे.अमेरिकेतील सर्वात मोठा धबधबा (२४२५ फूट ) येथे आहे.हाफडोम नावाचा प्रचंड मोठा ग्रनाइट चा डोंगरयेथे
आढळतो या अभयारण्यात काही अतिसुंदर धबधबे व नद्दा आहेत. अस्वल, मृग,खार आदी प्राण्यांबरोबर पक्ष्यांच्या २२० जाती तिथे
पाहण्यास मिळतात क्यालिफोर्निया तील मरकाड येथून या उद्दानात जाता येते.

साउथ लुआंग्वा अभयारण्य (Sputh Luangwa ) – झांबिया देशातील हे अभयारण्य अफ्रिका तील अति उत्तम अभयारण्या पैकी
एक गणलं जातं लुआंग्वा नदीकाठी वसलेलं हे अभयारण्य गाइड च्या सोबतीन पायी फिरता येत लुआंग्वा नदीत शेकडो संख्येनं
हिप्पोपोटेमस पाहावयास मिळतात. सिंहाचं दर्शन ही होतं दुर्मिळ होत चाललेले रानटी कुत्रे ही याच अभयारण्यात आढळतात .
झेब्रा, जिराफ व इतर रानटी प्राण्यांच्या सोबत जवळपास चारशे प्रकारचे पक्षी तिथं वास्तव्य करून आहेत.या अभयारण्यात रात्रिची
‘सफारी’ करणं म्हणजे एक थारारक अनुभव असतो.लुकासावरून पुढे मुफवे गावातुना या अभयारण्यात जाता येते.

काफूए अभयारण्य (Kafue ) – झांबियात असलेलं हे आणखी एक अभयारण्य आफ्रिका तील हे दुसऱ्या क्रमांकाचं मोठं
अभयारण्य असून २२,४०० चौ . किमी परिसरात हे पसरेलं आहे. काफुए नदी व कलाहरी वाळू असलेल्या या प्रदेशात सदाहरित
वृक्ष, वन्य झाडी झुडपं विपुल प्रमाणात आढळतात. पाणघोडा, हत्ती अशा प्राण्याबरोबर तिथे काळा गेंडा पाहण्यास मिळतो.
आफ्रिका तील इतर अभयारण्य च्या मानानं हे अभयारण्य तितकं प्रसिध्द नाही. लुसाका येथून गाडी न या अभयारण्य येथे
जाता येते.

अभयारण्य

माउंट फ्युजी अभयारण्य : जपान देशातील फ्युजी हाकोन इझु पर्यटकांच सर्वात जास्त वर्दळ असणारं उद्दान आहे.

चेरी,पाईन वृक्षां नीं नटलेला या उद्दानात मृग रानडुक्कर, मेकॉक ,माकड डॉरमाऊस आदी छोटे प्राणी आढळतात .

हे जपान मधील अतिउंच शिखर तसंच ज्वालामुखीच्या उद्रेकानं तयार झालेलं फ्युझी सरोवर, गरम पाण्याचा झरा

आदी वैशीष्ट पूर्ण नटलेलं हे उद्दान टोकियो शहरापासून जवळ आहे.

इगवाझु अभयारण्य : (Iguazu ) – दक्षिण अमेरिकेत अर्जेंटीना येथे हे राष्ट्रीय उद्दान आहे. हे उद्दान प्रसिध्द आहे.

तेथील इगवाझु धबधब्यासाठी समशीतोष्ण कटीबंधात विविध वनस्पती, ब्रागोनिया, ऑर्किड, पाईन अशा बऱ्याच वृक्ष संपत्तीं नं संरुध्द असनाऱ्या या उद्दानात प्युमा, जॅग्वार , ओसेलॉट (Ocelot ) असं वैविध्यपूर्ण प्राणीजीवन पाहण्यास मिळत याच भागात मुंगी खाणारे प्राणीही वास्तव्यास आहेत इग्वाझु बंदरातून या अभयारण्यात जाता येते.

DSCF2513

इटोशा अभयारण्य (Etosha ) – नैरुत्य अफ्रिकेतील नामिबिया देशातील हे अभयारण्य अर्धषुष्क वातावरणात काटेरी झुडपं आणि गवताने भरलेलं आहे.

इटोशा या शब्दाचा अर्थ ‘ग्रेट व्हाइट प्लेस’ या अभयारण्यात अंजीर , खजूर ,यांचे वृक्ष
आढळतात. येथील जमीन अनेक प्रकारांच्या खनिजां नी संपन्न आहे.जगातील सर्वात उंच हत्ती या अभयारण्यात पाहावयास मिळतो.

अजस्त्र हत्तीशिवाय तेथे झेब्रा,जिराफ, आर्डवुल्फ ,मुंगुस, अजगर असे अनेक प्राणी आढळतात. नामिबियातील नामुटोनी, ओकाउजो
(Okaukuejo ) व हलाली या तीन ठिकाणांहून या अभयारण्यात प्रवेश मिळतो.

औंढा नागनाथ

औंढा नागनाथ : बालाघाट पर्वताच्या डोंगर कपारीत; दर्याखोऱ्यात सान्निध्यात निसर्गाने नटलेल्या नदी नाले, तलाव या कुशीत शंभू महादेवाचे पवित्र ज्योतिर्लिंग श्री औंढा नागनाथ वसले आहे. हेमाडपंती कोरीव शील्पकृतीने भाविकांना आकर्षित करणारे हे मंदिर पुरातन आहे.मंदिरावर कृतयुग,तेत्रायुग,व्दापारायुग, कलियुग चित्ररूपाने कोरलेले असून ऋषीमुनी, ३३ कोटी देव, ब्रह्मांड देवदेवता, नाग अप्सरा, मत्सगंध किन्नर,नृत्य,संगीत हत्ती घोडे यावर साकारलेले आहेत

याबाबतंची आख्यायिका अशी कौरव – पांडव यांच्या धर्मायुध्दात मोठ्या प्रमाणात नरसंहार झाला बंधूहत्या गुरुहत्या, ब्रह्महत्या घडली. पांडव यांच्या ज्येष्ठ बंधू युधिष्ठीर युध्दा नंतर भगवान विष्णू ला शरण गेला व या युध्दा मुळे घडलेल्या पापापासून मुक्ती मिळविण्यासाठी त्याने मार्ग विचारला असता भगवान विष्णूने पांडव यांना भगवान शंकराला शरण जाण्यास सांगितले .पांडव आर्मादाका क्षेत्री आले.असता त्यांना जलाशयात तेज:पुंज लिंगदर्शन घडले. पांडव यांनी गदाप्रहार करून तलावातील पाणी चारी दिशेला काढून दिले व भगवान शंकराच्या तेज:पुंज लिंगाला प्रकाशाच्या वलयाला विष्णूच्या आदेशाने शांत केले.व पिंडीची स्थापना केली व त्या दिवसापासून यास औंढा नागनाथ म्हणून ओळखले जाऊ लागले. भगवान शंकर व विष्णू या ठिकाणी एकत्र आल्याने या स्थानास व येथील महादेवास हरिहरात्मक लिंग संबोधण्यात येते. या परिसरात त्यावेळी ऋषीमुनी वास्तव होते दारूका नामक राक्षस उपद्रव ऋषींना देत असे.राक्षसा सोबत भगवान शंकराने युध्द दारूका राक्षसाला मारले. शंकराच्या शरीरावर नागदेवतेला जखमा झाल्या बेशुध्द पडल्या.नागाचे उपकार फेडण्यासाठी भगवान शंकराने नागाला वर मागण्यास सांगितले. म्हणून नागनाथ.म्हणतात.

श्री योगेश्वरी देवी – अंबाजोगाई

अंबाजोगाई ह्या महाराष्ट्रातील बीड जिल्ह्यातील गावात एक अतिशय सुंदर असे श्री योगेश्वरी देवीचे मंदिर आहे तेथे सर्व महाराष्ट्रातून मुख्यतः कोकण भागातून खूप लोक येतात. आम्हांस थोड्याच दिवसांपूर्वी येथे जाण्याचा योग आला. छोट्या प्रवेशद्वार मधून आत गेल्यावर एक अतिशय प्रसन्न असा अनुभव येतो. मन देवी कडे आकर्षित होऊन येथेच ध्यानस्थ बसावे असे वाटते. मंदिराचा गाभारा अतिशय प्रसन्न व उबदार वाटतो. देवीचे तेज व देखणी मूर्ती डोळ्यात भरून राहते.

योगेश्वरी मुकुंदराज, संत दासोपंत खोलेश्वर व इतर देवस्थानावरून अंबाजोगाई ची ऐतिहासिक पार्श्वभूमी लक्षात येते. जयवंती नदीच्या तिरावर वसलेल्या योगेश्वरी च्या नावावरून अंबाजोगाई हे नाव रूढ झाल्याचे शिलालेखा वरुन समजते. पूर्ण हेमाडपंथी मंदिर असलेल्या योगेश्वरी मंदिराचा देवी अवतर ण्यात निरनिराळ्या आख्यायिका आहेत लेण्यावर आधारित कथा आहेत. मंदिराच्या वायव्य दिशेस नाडिकाठी शिवालेने आहे दगडाच्या कोरीव सभामंडपात दाराशी दोन दगडी हत्ती आहेत मंडप याच्या मध्यभागी गुहेत शंकराची मूर्ती मंडप याच्या समोर नंदीची मूर्ती आहे. मंडप यातून परळीच्या वैद्दनाथ गेलेले भुयार आहे. आश्विन व मार्गशीष महिनात योगेश्वरी चे वार्षिक उत्सव साजरे केले जातात.

श्री योगेश्वरी देवीची पालखी दर शुक्रवारी मंदिराच्या आवारात फिरते. पालखीतील उत्सव मूर्ती भक्तांना दर्शन देते व या वेळी राजराजेश्वरीचा उदो उदो व त्रिपुरसुंदरीचा असा जयघोष उत्स्फूर्तपणे केला जातो.

काळ्या दगडात बध्लेल्या ह्या मंदिरात अगदी शांततेने बसून  दर्शन घेता येते, आम्हास कोणी हि व्यक्ती मागे लागून देवीचा अभिषेक करा किंवा पैसे द्या वगैरे म्हणून मागे लागले नाहीत. देवीच्या सानिध्ध्यात तिच्या शक्तीचा अतिशय छान अनुभव आला. आपल्यास जमेल तेंव्हा जरूर अंबाजोगाई चे दर्शनास होईन या.

विष्णू मंदिर

विष्णू मंदिर – राजधानी इम्फाळपासून २७ कि.मी. अंतरावर विष्णूपूर येथे हे विष्णूचे मंदिर आहे. राजा कियांबा याच्या कारकिर्दीत हे विष्णू चे मंदिर बांधलेले आहे. आश्र्चर्य म्हणजे रचना चिनी स्थापत्य रचनेवर आधारीत आहे. हे मणिपूर मधील सर्वात जुनं मंदिर मानलं जातं . या मंदिरास भेट देण्याचा उत्तम काळ म्हणजे ऑक्टोबर ते फेब्रुवारी . येथे येण्यासाठी सर्वात जवळ चं रेल्वेस्थानक म्हणजे शेजारच्या naagaalamda मधील दीमापूर तेथून बसं न किंवा खाजगी वाहनातून येथे येता येते.

पुष्कर ब्रह्मदेव मंदिर

ॐ 

पुष्कर ब्रह्मदेव मंदिर: राजस्थानातील अजमेर जिल्ह्यात पुष्कर गावात श्री ब्रह्मा चे प्रसिध्द मंदिर आहे. पुष्कर गाव भारतातील एक सर्वात पौराणिक जागां पैकी एक असून ही पुष्कर तळया च्या काठी बसलेले आहे. तेथे लहान मोठी अशी पाचशे मंदिर आहेत पुष्कर येथील ब्रह्मदेवाचं मंदिर हे प्रमुख देवस्थान आहे. हे मंदिर दोन हजार वर्ष जुनं आहे. महर्षी विश्र्वामित्रानं हे बांधलं असल्याचं भाविक मानतात. स्वत: ब्रह्मदेवानं ही जागा निवडली अशी भाविकांची श्रध्दा आहे. या मंदिरात आणखी एक वैशिष्ट्य म्हणजे मंदिराच्या गर्भगृहात फक्त संन्यस्त ब्रह्मचारीच जाऊन पूजाअर्चा करु शकतात.

कार्तिक पौर्णिमे ला तेथे उत्सव साजरा केला जातो. याच काळात कालावधीत कॅमक फेअर’ नावानं ओळखला जाणारा उंटाचा मेळाही तिथं भरतो.

कार्तिक पौर्णिमा

                                                              ॐ
स्वस्ति श्रीशालिवाहन शक १९३३ खरनाम संवत्सर दक्षिणायण शरद ऋतु कार्तिक शुक्लपक्ष १५ गुरुवार
तसेच नोवेंबर १०.११.२०११ तारीख ला
त्रिपुरारी पौर्णिमा ,कार्तिक पौर्णिमा गुरुनानक जयंती आहे. सकाळी सुर्यदय होण्या आ धी दिवे लावतात. दिपत्सव करतात.
तेल वात व पणती किंवा कणिक याचे दिवे लावतात. त्रिपुरासुराचा वध शंकराने या दिवशी केला म्हणून त्रिपुरारी पोर्णिमा म्हणतात .
तसेच कार्तिक बायकांच तोंड चेहरा पाहत नाहीत आज कार्तिक पोर्णिमा ला च कार्तिक बायकांना दर्शन देतात.म्हणून कार्तिक पोर्णिमा ला
बायका कार्तिक च्या देवळा हाच दिवस पाहुन कार्तिक मंदिरात.जातात. गुरु नानक यांचा जन्म दिवस म्हणून गुरुनानक जयंती आहे.

DSCF2066  DSCF2043

त्रंबकेश्वर

त्रंबकेश्वर : ब्रहागिरि पर्वताच्या पायथ्या शी असलेले ज्योतिर्लिंगाचे स्थान त्रंबकेश्वर, गौतमी गोदावरिचा उगम, निवृत्तिनाथ महाराजांचे समाधी, गोरखनाथांची गुंफा व नारायण नागबळी विधी आशा विविध कारणांनी त्रंबेकेश्वर ओळखले जाते. तेथील शिवमंदिर निर्मानकार्य बाळाजी बाजीराव पेशवे यांच्या राजवटीत इसवि सन १७४० ते १७६१ या काळात झाले.

हेमांडपंथी पध्दतीच्या या मंदिराची कलाकुसर पाहण्याजोगी आहे. त्यासाठी त्या काळी सुमारे ३० लाख रुपये पेशवे यांनी खर्च केले. कुशावर्त कुंड , मांगल्याने भरलेला मंदिराचा गाभारा, सोन्याचा कळस , गायत्री मंदिर , निलपर्वत अशी बरीच विशिष्टे या शहरात आहेत . श्रावण महिनात ब्रम्हगिरी पर्वताच्या प्रदक्षिणा साठी होणारी गर्दी दर वर्षी वाढतच आहे.

सांगली चा गणपती

सांगली चा गणपती: हा गणपती पंढरी म्हणून ओळखला जातो.मंदिर १८११ च्या दरम्यान बांधायला सुरुवात झाली .

१८४४ मध्ये मंदिराचे बांधकाम पूर्ण झाले.त्या वेळेचे सांगली संस्थानाचे अधिपती थोरले चिंतामनराव अप्पासाहेब

पटवर्धन यांनी मंदिरातील गणपती पंचायतनाची यथाविधी पूजा केल्याचा उल्लेख आहे. श्री गणपति पंचायतनातील

शिव ,सूर्य, चिंतामणेश्वरी, लक्ष्मीनारायण व गणपती अशीपाच मंदिरे येथे आहेत . मध्यवर्ती गणेश मंदिर आहे.श्री गणेशाची

संगमरवरी अतिशय सुंदर अशी मूर्ती आहे.मंदिराच्र्या एका बाजूस श्री केंगनश्वरीचे मंदिर आहे. तेथेच संस्थान चा हत्ती उभा असतो.

सांगली संस्थानचे विद्दमान अधिपती विजयसिंहराजे पटवर्धन यांनी गेल्या वर्षभरात गणेश मंदिराच्या व्यवस्थापनाकडे पूर्ण लक्ष दिले आहे.

श्री साईबाबा

श्री साईबाबा : सर्व धर्मियांचे श्रध्दास्थान असलेले शिर्डी येथील श्री साईबाबा समाधी मंदिर हे देशातील मोठे तिर्थस्थान आहे. बाबां नी आपल्या हयातीत ‘सबका मालिक एक’ सांगून मानव धर्म सर्वत्र एकच आहे; तसेच प्रेमाची व बंधुभावाची शिक्वण दिली. बाबा ज्या लिंबाच्या वृक्षाखाली बसत; ते आपल्या गुरुं चे स्थान आहे व गुरुं ची समाधी आहे.असे बाबा सांगत. बाबा हे अद् भूत सत्पुरुष होते.अपूर्व योगसामर्थ्य , त्यांच्या उदीच्या दिव्य प्रभावामुळे बाबा शिर्डी चे धन्वंतरी होते बाबांच्या त्या वेळ च्या सान्निध्यात असलेल्या व्यक्तिपैकी काहीं ना चमत्कार दिसले. काहीं ना बाबां नी हाकलुन ही लावले. लिंब वृक्षा जवळ ची जागा घेऊन पहिला वाडा बंधला त्यांनतर १९११ मध्ये मुंबई त जनरल काकासाहेब दीक्षित यांनी एक वाडा बांधला . तिसरा वाडा नागपुर चे बुटी यांनी बंधला त्यान.चे वाड्याचे समाधी मंदिरात रूपांतर झालेले आहे.एकंदरित ७ वाडे आहेत. श्री साईबाबा कोण होते हे कुनासही माहीत नाही बाबां चा जन्म कोणत्या कुळात व धर्मात झाला हे कोनास ही समजले नाही. ते सत्पुरुष होते एवढे च.त्यांच्या भक्तां ना माहीत होते.

शिर्डी येथे श्री साईबाबा संस्थान चे रामनवमी विजयादशमी (दसरा) व गुरु पौर्णीमा हे तीन ३ प्रमुख उत्सव आहेत. कृष्णाजान्माष्ठामी कोजागिरी शिवरात्र हे उत्सव साजारेहोतात. रामनवमी उत्सव बाबांच्या उपस्थितीतीत सुरु झालेला आहे.

पांडुरंग

पांडुरंग मंदिराचा अभ्यास ड्लरी म्हणतात हे मंदिर पाचव्या शतकात असावे.विठ्ठल मंदिर डॉ ह. धी.सांकलिया यांनी पाच हजार वर्षापूर्वी असावे असे म्हटले आहे. रामायण महाभारतात रामाने सीता शोधण्यासाठी लंकेला जाताना मंदिराला भेट दिली. ज्ञानेश्वर आणि संत नामदेव काळात वाढली. महाराष्ट्रावर बाराव्या तेराव्या शतकात पंढरीची वारी सुरु सुरु झाली .

सावळ्या विठ्ठलाची उपासना भक्त विविध नांवानी करतात पंढरीनाथ , पांडुरंग पंढरीराया, विठाई, विठोबा विठूमाउली विठ्ठल गुरुराव आदी नाव आहेत. मंदिर पूर्वाभिमुख आहे. मंदिरात प्रवेश करण्यासाठी चार ही दिशांना दरवाजे आहेत.जो मुख्य दरवाजा आहे त्याला महाव्दार अथवा नामदेव दरवाजा असे म्हणतात. मंदिराच्या पश्चिम बाजूला मुख्य दरवाजा आहे याला पश्चीमव्दार असे म्हणतात.उत्तर बाजूस ३ तीन दरवाजे आहेत मंदिरात एकूण ९ नऊ दरवाजे आहेत.
गर्भागारातील विठ्ठल मूर्तीचे व्यासपीठ तीन ३ फुट उंचीचे आहे. चार ४ खांबावर आधारलेल्या या व्यासपिठाला चांदीचे नक्षीदार आवरण आहे. विठ्ठलाची सावळी मूर्ती साडेतीन फुट उंचीची असून तिचे हात काटीवर (कटीवर ) आहेत मूर्तीच्या मस्तकावर शिवलिंग आहे. गर्भागारावरील ४८ फुट उंचीचे शिखर साधे असले तरी आकर्षक आहे.

दक्षिणेकडे बाहेर अंबाबाई ,उजव्या उजव्या सोंडेचा गणपती आहे. श्री रुक्मिणी मंदिर गाभरात चौथ ऱ्यावर रुक्मिणी मातेची मूर्ती आहे. आषाढ महिनात महायात्रा असते. तसेच कार्तिक महिनात एकादशी ला यात्रा असते.

श्री सिध्देश्र्वर

श्री सिध्देश्र्वर: सोलापूर चे ग्रामदैवत आहे भव्य मंदिर आणि भोवताली विस्तीर्ण तलाव आहे. ५ एकर क्षेत्रवार पसरलेला आहे. तलावाला पाय घाट (पायऱ्या) आहेत. मंदिराच्या दक्षिणेस महाव्दार आहे. या महाव्दारातून उतारावरून तालावापर्यंत आणि पुला वरुन मंदिरात जाता येते.मंदिराची रचना दोन भागात आहे. पुर्वेला मंदिराचा मुख्य व दर्शनी भाग आहे. त्यात मंदिराचे गर्भगृह व समोर सभामंडप आहे. मुख्य मंदिराच्या मागच्या बाजुला मोकळा परिसर आहे. त्यात श्री सिध्देश्र्वर यांची समाधी आहे. त्या समोर बाग आहे. मंदिराच्या उत्तरेला अर्धवर्तुळाकार बेट आहे. गर्भगृहाच्या भोवती प्रदक्षिणा मार्ग आहे.त्याच प्रमाणे मंदिराच्या कडेने पायी पायी फिरता येते.

जानेवारीत संक्राती च्या दरम्यान यात्रा भरते. नंदिध्वज काठ्या ची मिरवणूक सुमारे ३० – ३५ फुट उंचीच्या व विविध प्रकारांनी सजविलेल्या सात काठ्यांची मिरवणूक सोलापूर शहरातातून पारंपारिक मार्गावरुन नघाते.संक्रात मध्ये १३ ते १५ कालावधीत ही मिरवणुक असते

भिमाशंकर

भिमाशंकर : देशातील बारा लिंगा पैकी सहावे ज्योतिलिंग भिमाशंकर आहे. मंचरच्या पश्चिमेला ६५ किलोमिटर अतंरावर डोंगरदरीत व दाट झाडीत प्राचीन काळातील भीमाशंकर मंदिर आहे. सह्याद्री पश्चिमेकडे पसरलेल्या एका उंच डोंगरावर आहे. या डोंगराला च भीमाशंकर डोंगर हे नाव आहे.भीमाशंकर शिखराची उंची समुद्रसपाटीपासून ३४५४ फुट म्हणजे सुमारे पाउण मैल आहे. मंदिरावर दशावताराच्या कोरलेल्या मुर्ती रेखीवा व सुंदर आहेत.देवळा जवळ दगडी नंदी बसविलेला आहे. तेथेच पाच मण वजनाची टांगलेली
लोखंडी घंटा आहे. १७२९ अशी नोंद घंटेवर आहे. मंदिराच्या आवारात मोक्षकुंड आहे.

मंदिराच्या नैऋत्य दिशेला एक किलोमिटर अंतरावर हनुमान तळे आहे. तळयापासून पुढे उंच तुटलेला कडा आहे या कड्याला आकार नागाच्या फणी सारखा आहे.याला नागफणी असे म्हणतात पूर्वी त्रिपुरासूर नावाच्या दैत्याने या भागात फारच धुमाकूळ घातला होता त्याचा नाश करावयासाठी श्री शंकरांनी प्रचंड असे भीमरूप धारण केले. अनेक दिवस त्रीपारी सुराशी युध्द केले. वध श्री शंकरा ने केला.शंकर घामाघूम होऊन येथील शिखरावर बसले.अंगातून घाम निघणा ऱ्या घामाचा धारातून ही भीमा नदी एथून उत्पन्न झाली अशी कथा आहे. रायगड ठाणे पुणे या तीन जिल्हाम्च्या सरहद्दीवर हे ठिकाण आहे.

माका

माका : माका वनस्पती सर्वत्र उगवते . पाणी मिळाल्यास बाराही महिने चांगली राहते.
माका मध्ये पांढरा व पिवळा अशा दोन जाती पाहण्यासा मिळतात. आपल्याकडे साधारण
पांढरा माका पाहण्यास मिळतो. माकाचा रस तसेच चूर्ण उपयुक्त आहे. माका चवीने कडू असतो.
उष्ण स्वभावी वाताहर व्रणरोपण, वायुनाशी आहे. रसायन म्हणूनही हे समजले जाते. उकृत, आमाशय
पक्वाशय या तिन्ही ठिकाणी माक्याचे कार्य महत्वाचे ठरते.माकाचे तेल केसांना लावल्यास काळेभोर होतात.
माकाच्या रसापासून महाभृंगराज तेल तयार केले जाते. माका चा रस आणि लोखंड यांच्या संयोगाने
केस काळे होण्यास मदत होते. जुनाट खोकला ह्याला भृंगराजासाव उत्तम काम करते. अस्थिभंग विकारात
माका आस्कंध यांचे चूर्ण एकत्र ध्यावे यामुळे अस्थिभंग लवकर भरून येतो.

जास्वंद

जास्वंद : जास्वंदाचे फूल गणपती ला आवडते.

पांढरा फिकट गुलाबी निळा व लाल असे रंग असतात. ही वनस्पती ‘जपाकुसुम’या नावाने ओळखली जाते.

फुलांच्या कळ्या रक्तसंग्राहक वेदनास्थापन आहेत.ताजी फुले वाटून केसांना चोळल्यास रंग सुधारतो.
केसाची वाढ होते. जास्वंदाची फूले गुणांनी थंड आहेत. या पासून तयार केलेले शुध्द तेल शांत झोपेकरीता झोपेकरता उपयुक्त आहे. गरमी परमा धुपणी या विकारात याच्या कळ्या उपयुक्त आहेत. रक्तप्रदरविकारात याची साल उपयुक्त आहेत. जास्वंद या पासून ‘जपाकुसुमादि तेल’ तयार करतात.

DSCF0281

जास्वंद

ब्लॉग पोस्ट ३४२


१.नोहेंबर (११) २०११ तारीखला माझा ब्लॉग पोस्ट ३४२ वा होत आहे .
माझ्या ब्लॉग मध्ये नवरात्र, दिवाळी पन्हाळा गड याची माहिती श्रीविश्णुसहत्रनामस्तोत्रम्
श्रीमहालक्ष्मीस्तोत्रम् रांगोळ्या ईतर बरीच माहिती माझ्या ब्लॉग मध्ये आहे.
आपण सर्वजण माझा ब्लॉग मधील वाचन करता व प्रतिक्रिया पण पाठविता त्या बद्दल
धन्यवाद ! धंयवाद !
भेटी 20,604.

DSCF2045 - Copy

%d bloggers like this: